Muzeum

Początki idei organizacji Muzeum na terenie Ziemi Wieleńskiej wiążą się z próbą założenia Muzeum Ziemi Wieleńskiej w krótkim okresie od 19.06.2002 do 23.12.2002 r. , które funkcjonowało tylko sześć miesięcy wówczas w strukturach Miejsko- Gminnego Ośrodka Kultury w Wieleniu.

Po aż 14 latach dalszego oczekiwania, wyłoniła się nowa inicjatywa, która zaskutkowała Uchwałą rady Miejskiej w Wieleniu z dnia 16.11.2016 r. o powołaniu Izby Pamięci Ziemi Wieleńskiej, która została włączona do struktur Miejsko-Gminnego Ośrodka Kultury w Wieleniu. Pierwotnie planowano zlokalizować nowy ośrodek kulturalny w rotundzie ówczesnego Gimnazjum im. Jana Pawła II w Wieleniu. Tam rozpoczęła się akcja gromadzenia pierwszych obiektów muzeualnych, stanowiących podwalinę przyszłej ekspozycji stałej. W roku 2917 Izbę przeniesiono do obecnej lokalizacji w budynku ABK przy ul Lipowej 3 w Wieleniu, w której działa do dnia obecnego.

Uchwała Rady Miejskiej w cWieleniu, o której mowa wyżej jest odpowiedzią na potrzebę funkcjonowania takiej instytucji. 

Izba Pamięci uruchomiona została pierwotnie w rotundzie Biblioteki Publicznej Miasta i Gminy, w budynku przylegającym do Gimnazjum im. Jana Pawła II w Wieleniu. 

Nowopowstała placówka miała przyczynić się do budowania tożsamości regionalnej oraz podniesienia atrakcyjności turystycznej miasta i gminy. Funkcjonowanie takiej instytucji pozytywnie wpłynęła na gromadzenie i ochronę lokalnych dóbr kultury, które wcześniej pozostawały rozproszone. Inicjatywa powstania Izby Pamięci Ziemi Wieleńskiej pozwoli zrealizować jeden z celów Strategii Rozwoju Społeczno – Gospodarczej Miasta i Gminy Wieleń na lata 2015 – 2024, który jest związany z budowaniem poczucia tożsamości regionalnej wśród mieszkańców. Uroczyste otwarcie nowej instytucji miało miejsce w dniu 03 maja 2017 r., w nowej lokalizacji budynku ABK przy ul. Lipowej3 w Wieleniu. 

Uchwałą Rady Miejskiej w Wieleniu z dnia 18 maja 2022 r. dotychczasowa Izba Pamięci została przekształcona w Muzeum Ziemi Wieleńskiej w Wieleniu. 

Muzeum gromadzi i rejestruje muzealia stanowiące realną spuściznę historyczną Ziemi Wieleńskiej. Zaliczają się do nich obiekty gabarytowe oraz archiwalia. W obecnej chwili Muzeum prezentuje działy takie jak: archeologiczny, etnograficzny oraz historii nowożytnej. Równocześnie organizowany jest dział naukowy w postaci biblioteki.